کاریز یزد

کاريز قلب کوير است و يزد ،شهر ديرينه تاريخ،شهری که هزاران سال ست نقاش طبیعت بردامن کوير رفو کرده است

حسین مسرّت

نخستین شمارة این نشریّه به نام « مجلّۀ باران بهار» با مدیری و سر دبیری میرزا حسن شکوهی در تاریخ 19 حمل 1299 ش، در چهار صفحه به وسیلة مطبعة مدرّسی و به طریقة سنگی در یزد چاپ شده است. سر مقالة این نشریّه که در ضمن، مبیّن هدف آن نیز هست، چنین آغاز می‌گردد:

« این نامه، تنها مرامش ارائة طریق و تهیّة وسایل آبادی و ترقّی این ولایت و تنویر افکار و نشر معارف و بیدار کردن احساساتی است که در زیر پرده های مغز به واسطة خواب‌های سنگین غفلت نموده است و می‌خواهد از ریزش قطرات باران تجدّد و حریّت، سیل‌های اتّحاد و اتّفاق جاری ساخته، خانه های فساد و نفاق را منهدم و گلستان مساوات و آسایش را که دیر زمانی است از خشکسال حوادث و استبداد پژمرده است، شاداب کرده، گل‌های مهر و گیاه محبّت را در گلخانة قلوب هموطنان عزیز خود برویاند و از نفوذ و سرایت تلخه‌هایی که پیوسته مانع از رشد و نموّ آنانند، جلوگیری نماید.

ادامه مطلب |  
کاریز خوش دارد خیال کند

که رودها

تنها برای این هستند 

که به او آب رسانند

رابیندرانات تاگور

 
جایگاه ناصرخسرو در تاریخ و فرهنگ اسلامی و ادبیات فارسی در اولین نشست از مجموعه جلسات درسگفتارهایی درباره ناصرخسرو بررسی خواهد شد.

به گزارش خبرگزاری مهر، درباره ناصرخسرو شاعر و متفکر و نویسنده‌ ایرانی قرن پنجم، چنین سوالی وجود دارد که در تفکر عقلانی و فرهنگ اسلامی چه جایگاهی دارد و نقش او در تاریخ ادبیات فارسی چگونه تصویر می‌شود؟ چه پیوندی میان دریافت‌های او با معتزلیان و متکلمان دیگر می‌توان یافت؟ فکر و شعر و زندگی ناصرخسرو چه مقدار به هم پیوسته و همانند است؟ کردار و گفتارش چه شباهت و انطباق‌هایی دارد؟

آیا ناصر خسرو همان طور که می‌اندیشیده، شعر سروده و همان‌گونه نیز زندگی و رفتار کرده است؟ ناصرخسرو و شعر او در میان مردم ایران از هنگام درگذشتش تا کنون چه مقدار رواج داشته و تاثیرگذار بوده است؟ این‌ها پرسش‌هایی هستند که قرار است در اولین جلسه درسگفتارهایی درباره ناصر خسرو به آن‌ها پاسخ داده شود.

نخستین جلسه از مجموعه درس‌گفتارهایی درباره‌ ناصرخسرو روز چهارشنبه دهم دی، از ساعت ۱۶:۳۰ به بررسی جایگاه ناصرخسرو در تاریخ و فرهنگ اسلامی اختصاص دارد که با حضور دکتر محمدعلی اسلامی‌ندوشن، دکتر غلامحسین ابراهیمی‌دینانی و دکتر مهدی محبتی در مرکز فرهنگی شهر کتاب واقع در خیابان شهید بهشتی، خیابان شهید احمد قصیر (بخارست)، نبش کوچه‌ سوم برگزار می‌شود.

ورود به این برنامه برای علاقه‌مندان آزاد است.

 

 

ضعف توزیع کتاب؛ مهم‌ترین چالش‌ نویسندگان استان
نویسندگان یزدی تشکل جامع و فراگیری ندارند.

استان یزد دارای نویسندگان به‎‎نامی است که برخی از آنها چهره‎ای شناخته شده هستند، اما به نظر می‎‎آید که به دنبال بی‎‎میلی نسل جدید به مطالعه، نویسندگان نیز بازار مناسبی برای انتشارات خود نمی‎‎یابند، از این رو انگیزه قوی برای تالیف کتاب میان نویسندگان یزدی به قوت گذشته وجود ندارد. البته نویسندگان استان با مشکلات دیگری از جمله نبود سازمان صنفی مشخص، نبود ناشر توانمند و نداشتن مرکز مناسب توزیع کتاب‏‏ نیز مواجهند که آنها را بیش از پیش دلسرد کرده است. مهم‌ترین نیاز در حوزه نویسندگی در استان، تشکیل انجمنی مشخص در این زمینه است که شاید با تمرکز نویسندگان و برگزاری نشست‏‏های تخصصی، کمیت و کیفیت نویسندگی و تالیفات استان را ارتقا بخشد.

انتشار 200 عنوان کتاب از ابتدای سال
رئیس اداره امور فرهنگی اداره کل فرهنگ و ارشاد اسلامی ‌استان از انتشار 200 عنوان کتاب از ابتدای سال تا پایان آذرماه امسال از سوی نویسندگان و ناشران استان خبر داد. «سید کاظم کمالیان» با بیان این‌که آمار دقیقی از نویسندگان استان در دست نیست، گفت: البته پیش‎‎بینی می‌شود که حدود 250 نفر نویسنده در استان فعالیت داشته باشند. این مسئول، جایگاه چاپ و نشر کتاب استان را از لحاظ کمی‌ در کشور در مکان دوازدهم دانست و افزود: باید با برگزاری کارگاه‏‏ها و کلاس‌های آموزشی، جایگاه چاپ و نشر کتاب در استان را ارتقا دهیم. وی، نقد و بررسی کتاب را از اولین برنامه‌ها و اولویت‌های اداره کل فرهنگ و ارشاد اسلامی ‌استان برشمرد و گفت: این کار باعث می‌شود که کتاب‎‎های استان هم از لحاظ کمی و کیفی ارتقا یابند. کمالیان افزود: بر طبق تفاهم‏‏نامه‎‎ای که با معاونت فرهنگی وزارت ارشاد برای حمایت از تألیفات نویسندگان و ناشران داریم، هر ساله تعدادی از کتاب‎‎های نویسندگان استان البته با شرایطی از سوی اداره کل فرهنگ و ارشاد اسلامی ‌استان خریداری و در استان توزیع می‌شود.

مشکل توزیع نشدن کتاب از سوی ناشران
رئیس اداره امور فرهنگی اداره کل فرهنگ و ارشاد اسلامی‌ استان تاکید کرد: نویسندگان استان برای نشر کتاب باید سرعت، دقت، کیفیت و هزینه را مدنظر قرار دهند. وی گفت: با وجود این‌که باید قدم‎‎هایی از سوی متولیان برداشته شود، ایجاد ارتباط و تعامل هر چه بیشتر بین حوزه‌های چاپ و نشر نیز به‌طور قطع موجب ارتقای کمی‌ و کیفی چاپ کتاب در استان خواهد شد. وی، توزیع نشدن کتاب از سوی ناشران را از مشکلات موجود در حوزه نشر کتاب در استان خواند و افزود: اگر ناشران بهتر از گذشته عمل کنند، باعث امیدواری و رونق نویسندگی در استان خواهد بود.کمالیان همچنین از برگزاری نمایشگاه کتاب استان برای سومین سال پیاپی در دهه اول اسفند ماه امسال خبر داد و افزود: در این نمایشگاه، شاهد حضور ناشران مطرح کشوری و استان خواهیم بود.

مشکل نبود یک انتشاراتی قوی و سرمایه‏‏گذار
یکی از نویسندگان و پژوهشگران استان، هدف از نویسندگی را در گام نخست پاسخ به نیازهای درونی انسان مانند سایر هنرها دانست و افزود: در گام دوم، هدف از نویسندگی، کشف رازهای ناشناخته درحوزه‌های علوم انسانی، ادبی و فرهنگی است.
«حسین مسرّت» با اشاره به این‌که خوشبختانه در استان و حتی در ایران، نویسندگان یزدی شاخصی داریم، گفت: متاسفانه برخی از همین نویسندگان نیز برای خود یزدی‎‎ها ناشناس هستند و تنها یزدی‎‎هایی در عرصه نویسندگی هستند که شاید از وجود آن‌ها مطلع باشند. این نویسنده که تاکنون 25 کتاب در حوزه‌های فرهنگ، ادب و تاریخ و معماری استان تألیف و تصحیح کرده است، گفت: خوشبختانه نویسنده در موضوعاتی همچون اجتماعی، فرهنگی و ادبیات کودک در استان یزد کم نداریم و همین باعث شده که به عنوان نمونه در حال حاضر سالانه حداقل 20 عنوان کتاب درحوزه ادبیات کودک به چاپ برسد. وی، نداشتن یک سازمان صنفی، نبود یک مؤسسه انتشاراتی قوی و سرمایه‏‏گذار، نبود مرکز توزیع کتاب‌های نویسندگان استان و نیز گرانی کاغذ و خدمات چاپ را از مشکلات حوزه نویسندگی برشمرد.

ناشران شهرستانی کتاب درسی چاپ می‎‎کنند
مسرت با بیان این‌که هیچ ناشری در شهرستان‌های ایران مگر در مورد کتاب‌های کمک درسی که فروش آن تضمین شده است، حاضر به سرمایه‏‏گذاری در زمینه چاپ کتاب غیردرسی نیست، افزود: ناشران شهرستانی عمدتا کتاب را با سرمایه مؤلف چاپ می‌کنند و در اختیار نویسنده قرار می‌دهند. این نویسنده یزدی افزود: نبود مرکز توزیع کتاب‌های نویسندگان باعث شده تا کتاب‌های بسیاری تألیف، تصحیح و ترجمه شود، اما چاپ نشود. این نویسنده و پژوهشگر یزدی یکی از مهم‌ترین چالش‌های نویسندگان استان را ضعف توزیع کتاب دانست و افزود: چون نویسندگان سرمایه ندارند و ناشران نیز عمدتا کتاب آنان را با سرمایه مؤلف چاپ می‌کنند توزیع کتاب نیز برعهده خود نویسنده است. وی افزود: البته در تهران هم ناشران و مراکز پخش از کتاب‌های شهرستان‌ها به دلیل بومی ‌بودن موضوعات، استقبال نمی‌کنند و تنها با تخفیف 50 تا 60 درصد، حاضر به توزیع کتاب شهرستان‎‎ها هستند که برای نویسنده و ناشر، زیان بزرگی است. مسرّت افزود: اداره کل ارشاد اسلامی یزد به تازگی اقدام به خرید 50 تا 100 جلد کتاب از مؤلفین کرده است  که کمک شایانی هم به نویسنده و هم به نشر کتاب است. به گفته وی، این کار بین سال‌های 84 تا 92 به کندی صورت می‌گرفت ولی در سال‌های پیش از سال 1384 حتی برخی از دستگاه‏‏ها مانند آموزش و پرورش، فرهنگ و ارشاد، استانداری و گاه واحدهای تولیدی و صنعتی نیز اقدام به خرید کتاب‌های مؤلفان می‌کردند.

مشکل در شناخت، تولید و شیوه‌های ارائه است
 یکی دیگر از نویسندگان و پژوهشگران استان هم با بیان این‌که استان از لحاظ غنای فرهنگی و تولید کتاب،  چیزی از دیگر استان‎‎های کشور کم ندارد، بیان کرد: بر خلاف سخن رایج، خشکسالی جغرافیایی استان به خشکی فرهنگی منجر نشده، بلکه آن را به سمت تولید محصولات کیفی‎‎تری در حوزه فرهنگ سوق داده است. «پیام شمس‌الدینی» افزود: همانطورکه برخی گیاهان مانند پسته، خرما و زعفران در مناطق شمالی کشور به بار نمی‎‎نشیند، محصولات فرهنگی نیز خاص هر منطقه کشور تولید می‌شود. وی گفت: مشکل ما در شناخت، تولید و شیوه‌های ارائه آنهاست، مشکلی که شاید بیشتر به حوزه چاپ و نشر یا مطبوعات مرتبط باشد.

جزیره‏‏ای بودن زیست نویسندگان یزدی
شمس الدینی که بیش از 60 مقاله درحوزه‌های مختلف دارد، گفت: مشکل کلی و اساسی دیگری که در یزد هست و در دیگر فضاها نیست، جزیره‏‏ای بودن زیست نویسندگان است به نحوی که هنوز فضای عمومی ‌قابل قبولی در حوزه فرهنگی یزد شکل نگرفته است.   وی معتقد است که نویسندگی در هر اقلیمی ‌بخشی از فضای فکری و فرهنگی آن سرزمین است و همانطور که همه به تاثیر آب و هوا و ویژگی‌های اقلیمی ‌بر تولید محصولات بومی ‌و جغرافیایی مثل گیاهان و درختان آگاه هستند باید از تاثیر این عوامل بر تولیدات فکری و فرهنگی نیز آگاه شوند. شمس‌الدینی به کتاب‏‏فروشان، حتی رسانه‎‎های استان و صدا و سیمای مرکز یزد توصیه کرد که فضای خاصی را برای انتشارات استان تخصیص دهند و به معرفی و نقد کتاب‌های خاص یزد بپردازند.
همشهری استان یزد1393/10/08 چاپ
 

 نوشته :حسین مسرّت

ایساتیس ، سالنامۀ فرهنگی ،ادبی و اجتماعی به مدیریّت غلامرضا کریمی یزدی در یزد

       غلامرضا کریمی یزدی از خبرنگاران و نمایندگان فعّال مطبوعاتی در شهر یزد بود که به اندیشۀ گردآوری مقالاتی در بارۀ یزد ،همّت به بنیان این سالنامه گذاشت . نخستین شمارۀ سالنامۀ ایساتیس در 29 اسفند 1340 در قطع وزیری (17*24) و در 48 صفحه در چاپخانۀ گلبهار یزد منتشر شده است ، امّا در روی جلد، نوروز 1341 درج گردیده است .همچنین بر روی جلد، ناشران سالنامه ، محمّد مشروطه ( دبیر تاریخ دبیرستانهای یزد) وغلامرضا کریمی آمده است ( امّا در شمارۀ دوم ، مؤسّس و ناشر و در شمارۀ سوم ،مؤلّف ومدیر ،تنها غلامرضا کریمی ذکر گردیده است).

     ایساتیس، نام کهن شهر یزد است که در شمارۀ نخست هم گفتاری در این باره درج شده است .مهمترین گفتارهای شمارۀ یک به قرار زیر است: دبستان و دبیرستان جامعۀ تعلیمات اسلامی یزد؛ با آثار تاریخی یزد آشنا شوید ؛خاطره ای از گذشته های فرهنگ یزد و بزم شعرای یزد . در این نشریه اخباری از سازمانهای فرهنگی و اجتماعی یزد در سال 1340 به چشم می خورد.

              دومین شمارۀ این سالنامه در سال 1342 چاپ شده و حاوی برخی اخبار مهمّ اجتماعی وفرهنگی یزد در سال 1341 و گفتارهایی با عنوان : احیا کنندۀ مسجد با عظمت جامع کبیر یزد ؛ خاندان جلیلی ؛ یزد چه می خواهد؟ ؛چهرۀ بزرگان یزد؛ بانی مسجد برخوردار ؛ یادی از شادروان دکتر هادی طاهری ؛ طراز ،شاعر وهنر مند مشهور یزد ؛ محمّد مظفّر، سرسلسۀ آل مظفّر ؛ شارق الملک و گفتاری در بارۀ زردشتیان است. این شماره در چاپخانۀ شهپر یزد و در 100 صفحه و در همان قطع چاپ شده است.

سومین و آخرین شمارۀ سالنامۀ ایساتیس در سال 1343 چاپ شد و ضمن بازتاب خبرهای فرهنگی اجتماعی یزد در سال 1342 ،گفتارهایی با عنوان : ایساتیس ، گل گویر ؛ چهره های درخشان یزد ؛ گوشه هایی در تاریخ یزد؛ مرگ شاعر؛ مؤسّسات برق یزد در آن درج شده است. این شماره در چاپخانۀ گلبهار و در 100صفحه و همان قطع چاپ شده است.عمده نویسندگان نشریه در این سه سال عبارتند از: ایرج افشار ، غلامرضا کریمی ،حسین رضوانی،علی جواهر کلام،علی لغوی، سید ابوالقاسم فاضلی ، محمّد کیانی ، محمّد مشروطه ، محمودعلومی،غلامرضا مرشد و اکبر آزاد.

گویا نشریه رایگان بوده است چون در هیج جا اشاره ای به بهای آن نشده است. این نشریه پس از نشر شمارۀ سوم دیگر چاپ نشد.

 

 

 
معاون فرهنگی اداره‌کل فرهنگ و ارشاد اسلامی استان یزد با اشاره به رونمایی کتاب «نشک خروسی» گفت: این کتاب با شمارگان 2 هزار نسخه چاپ و منتشر شده است. 

حسن مفیدی اظهار داشت: این کتاب به زودی در سطح کتاب‌فروشی‌ها و مراکز فرهنگی توزیع خواهد شد.

وی بیان کرد: این کتاب از دو بخش تشکیل شده که بخش اول سه مطلب در مورد نقش گویش یزدی و بخش دوم شامل 10 قصه از مرحوم مهدی آذریزدی با گویش یزدی است.

معاون فرهنگی اداره‌کل فرهنگ و ارشاد اسلامی استان یزد ادامه داد: این کتاب توسط اسدالله شکرانه تهیه و تدوین شده است.

اسدالله شکرانه، نویسنده این کتاب نیز گفت: یکی از بال‌های گسترش و ماندگاری فرهنگ، گویش‌هایی است که مردم با آن صحبت می‌کنند.

وی افزود: در هر گویش تجربیات، داستان‌ها، تاریخ، فرهنگ و ... بسیاری نهفته است که از نسل‌های گذشته برای آیندگان به جای مانده است.

شکرانه اضافه کرد: گویش یزدی از ریشه‌های واژگان ایرانی نشأت گرفته و تکیه بر فرهنگ دینی داده است.

وی تصریح کرد: مهم‌ترین ارزش‌های دینی و اعتقادی به صورت داستان‌ها و ضرب‌المثل‌ها در قالب گویش یزدی نمود پیدا کرده است.

شکرانه ابراز امیدواری کرد: این کتاب فتح بابی باشد برای اندیشمندان یزدی تا در زمینه تولید و گسترش آثار خود با گویش یزدی در سطح جامعه تلاش کنند.




 

ارسال به دوستان

 
«کلیات نظام قاری»؛ منبعی برپایه نسخ خطی و چاپ سنگی در شناخت البسه

کتابخانه، موزه و مرکز اسناد مجلس شورای اسلامی «کلیات نظام قاری» شامل دیوان البسه، مقالات منثور، و رساله تقویم سال، کارنامه اطلس، رساله فتوای البسه و رساله جواب را منتشر کرد.

خبرگزاری فارس: «کلیات نظام قاری»؛ منبعی برپایه نسخ خطی و چاپ سنگی در شناخت البسه
 

 

به گزارش خبرگزاری فارس، این کلیّات که شامل دیوان البسه، مقالات منثور و رساله تقویم سال، کارنامه اطلس، رساله فتوای البسه و رساله جواب می‌شود، به همت رحیم طاهر در 614 صفحه تصحیح شده و در قطع وزیری توسط انتشارات کتابخانه، موزه و مرکز اسناد مجلس شورای اسلامی با همکاری انتشارات سفیر اردهال انتشار یافته است.

محمود بن امیر احمد، مشهور به نظام قاری، از شاعران سده 9 قمری است که وی را با عنوان شاعر البسه نیز می‌شناسند، کلیات آثار وی تاکنون به چاپ نرسیده و در میان آنها دیوان البسه از اهمیت فراوانی برخوردار است. این دیوان به تقلید و تتبع از بسحاق اطعمه شیرازی سروده شده و در توصیف البسه، جامه‌ها و پوشیدنی‌ها است و به سبب اشتمال بر نام انواع البسه و اصطلاحات مربوط به انواع پوشیدنی‌ها، از اهمیت بسیار بالایی برخوردار بوده و از لحاظ موضوعی در ادبیات فارسی بی‌نظیر است.

مصحّح در مقدمه خود، ضمن تحقیقی مختصر در احوال، اعتقادات مذهبی و شخصیت شاعر، مختصات سبکی و زبانی وی را نیز بررسی کرده است. این تصحیح بر پایه 4 نسخه خطی و یک چاپ سنگی انجام شده و مصحّح از روش انتقادی و قیاسی بهره گرفته است.

وی در انتهای متن، به شرح برخی از مشکلات کلیات پرداخته و در انتهای کتاب 14 نمایه مفید سامان داده که تحقیق بر روی این اثر ارزشمند را آسان‌تر می‌سازد.

محمد رجبی، ریاست کتابخانه، موزه و مرکز اسناد مجلس شورای اسلامی در مقدمه خود بر این کتاب نگاشته است:

به نام صورت ‌آرای معانی

هر متنی که از مآثر علمی و فرهنگی کشورمان به زنجیرۀ تحقیق و تصحیح می­‌پیوندد و انتشار می­‌یابد، گویایِ منزلتِ متمایز ایرانیان در گسترۀ دانش و اندیشة بشری، و پیوستگی سلسله حیات معنوی و فرهنگی آنها در ادوار تاریخ است. از این‌رو هرچه بیشتر، میراث مکتوب خود را عرضه کنیم، بهتر می­توانیم امروزِ خود را با گذشته شکوهمند و شکوفای خویش گره بزنیم و فردای بهتری را برای آیندگان‌مان ترسیم کنیم.

کتابخانه مجلس شورای اسلامی با دارا بودن گنجینه­‌ای گران و کلان از آثار و مآثر اسلامی و ایرانی، وظیفه خود می‌داند به قدر امکانات، به چاپ و نشر متون و اسناد بپردازد و آنها را در اختیار جامعه علمی و فرهنگی کشور قرار دهد. نظام قاری، سراینده سده 9ق است و مجموعه اشعار او که به دیوان البسه مشهور است، اسامی لباس‌ها را در بر دارد و می‌تواند زمینه‌ای باشد برای پژوهش در یکی از وجوه تمدّنی و اجتماعیِ ایرانیان، یعنی آداب پوشش و تنوّع البسه در جامعه کهن ایرانی. 

========

ماخذ خبر گزاری فارس

 

 

_ç___ز_ç ___ء_ê_ç__

به مناسبت هفته پژوهش و به همت فرمانداری و شرکت سنگ آهن مرکزی و  اداره فرهنگ و ارشاد اسلامی بافق عصر دیروز چهارشنبه مورخ ۲۶ آذرماه مراسم تقدیر از پژوهشگران شهرستان در حوزه های مختلف که ثمره تلاششان بصورت « کتاب » تجلی یافته در سالن همایش های شرکت سنگ آهن برگزار شد.در این مراسم که فرماندار و جمعی از معاونین و رؤسای ادارات شهرستان در آن حضور داشتند استاد حسین مسرت به عنوان میهمان مدعو پیرامون حوزه پژوهش به عنوان زیربنای فعایت های علمی و کاربردی جامعه  و همچنین شیوه های مختلف پژوهشی به ایراد سخن پرداخت و در نهایت از ۱۹ نفر از فعالین حوزه پژوهش و نویسندگان با اهدای جوایزی تقدیر و تشکر بعمل آمد.

روابط عمومی اداره فرهنگ و ارشاد اسلامی شهرستان بافق

_ç___ز_ç ___ء_ê_ç__ 2

 

 

 
طرح بادگیرهای خانه تاریخی آقازاده درحالی روی اسکناس دو هزار تومانی نقش بست که قرار است فن آوری ساخت بادگیرهای یزد به عنوان میراث جهانی یونسکو ثبت جهانی شود.

خانه آقازاده

 امارات با ساختن یک بادگیر بسیار بزرگ و نصبش در یکی از میادین شهر و رونمایی از آن و استفاده از المان بادگیر در فضاسازی های شهری خود از جمله در ساخت مراکز اقامتی و گردشگری شهر دوبی این اجازه را به خود دادند تا در سال 2013 مدعی داشتن مهارت فن آوری ساخت بادگیر شوند آنها حتی به یونسکو اعلام کردند که قصد دارند تا این مهارت را در فهرست میراث جهانی به نام خود ثبت کنند.

 

بادگیرهای یزد در دوبی!
راهی برای اثبات ایرانی‌بودن بادگیرها

این درحالی است که طبق اسناد و مدارک ارائه شده توسط سازمان میراث فرهنگی فن آوری ساخت بادگیر از قدیم الایام متعلق به ایران بوده و هست. نمونه آن نیز در شهر یزد و اردکان به وفور یافت می شود.

به همین علت قرار است تا پرونده فن ساخت بادگیر در سال 2015 توسط ایران در کمیته میراث ناملموس یونسکو مورد بررسی و پس از موافقت کارشناسان، ثبت جهانی شود. در این باره، فرهاد نظری مدیرکل ثبت آثار تاریخی گفت: با توجه به آنکه بادگیرهای مختلفی در بناها و شهرهای ایران موجود بوده و فن آوری ساخت آن رو به فراموشی بوده و استادکاران محدودی دارد برای ثبت جهانی انتخاب شد.

نظری نقطه کانونی پرونده فن‌آوری ساخت بادگیر در ایران را در شهر یزد دانست و گفت: این بادگیرها در استانهای قزوین،تهران، اصفهان، کرمان، یزد، خراسان جنوبی، هرمزگان، فارس، بوشهر، سیستان و بلوچستان نیز وجود دارد.

مدیر کل دفتر ثبت آثار تاریخی سازمان میراث فرهنگی تعداد بادگیرهای سالم را 180 مورد اعلام کرد و ادامه داد: بنابر اظهار نظر استادکاران در سال ده بادگیر ساخته می‌شود که از این تعداد ۶ بادگیر مربوط به مرمت و احیای بادگیرهای خانه‌ها و بناهای تاریخی بوده و چهار بادگیر نیز جدید ساخته می‌شود.

راهی برای اثبات ایرانی‌بودن بادگیرها


اما در حین تکمیل پرونده مربوط به بادگیرهای یزد، روز گذشته 24 آذر ماه رئیس جمهوری ایران طی مراسمی از اسکناس جدید دو هزار تومانی رونمایی کرد که پشت آن تصویری از بادگیر خانه تاریخی آقازاده بود. پیش از  رئیس جمهور نیز، اداره کل میراث فرهنگی یزد در روز چهاردهم مهر ماه همزمان با عید قربان یک بار  دیگر مراسم رونمایی از این اسکناس دو هزار تومانی را برگزار کرده بود.

ادامه مطلب |  

به گزارش روابط عمومی فرهنگسرای نیاوران در این نشست صمیمی  که  سید عباس سجادی مدیر عامل بنیاد آفرینش های هنری نیاوران ، محمد سلمانی رئیس کانون ادبی نیاوران، شاعران و جمعی از علاقمندان به ادبیات حضور داشتند استاد اسلامی ندوشن پیرامون مقاله " جهان به کدامین سو می رود " سخنرانی کرد.

در ابتدای این نشست سید عباس سجادی در سخنانی با  عرض خوش آمد گویی به استاد ندوشن گفت: نسل های مختلف افتخار این را داشتند که از آثار ارزشمند ایشان در زمینه های مختلف بهره ببرند. تفاوت اساسی بسیاری از شخصیت های فرهنگی و هنری در عصر امروز و دیروز  را می توان در چند وجهی بودن شخصیت این بزرگواران جست و جو کرد. در گذشته خیلی از شخصیت ها به واسطه چند وجهی و چند بعدی بودن با پیشوندی چون حکیم و خواجه و یا لقب هایی  دیگر نامیده می شدند. متاسفانه چه در  این روزها و چه در دهه های گذشته مجامع علمی و دانشگاهی آنگونه که باید در تربیت استعداد ها ظرفیت ویژه ای را ارائه نکرده اند  و شخصیت ها،خطی و گلخانه ای، هر چند از القابی چون استاد و دکتر بهره میگیرند رشد کرده اند.

 وی استاد ندوشن را از شخصیت های برجسته دنیای فرهنگ و ادبیات دانست و  افزود: استاد محمد علی اسلامی ندوشن با اینکه رشته تحصیلیشان شاید به ظاهر هیچ ارتباطی با حوزه های تاریخ  و ادبیات نداشته ،  به واسطه استعداد فراوان و تلاش و پشتکار خوبی که همراه استعدادشان کردند امروزه یکی ازچهرهای مهم و تاثیر گذار در این حوزه ها قلمداد می شوند. تالیفات ایشان که بالغ بر 60 جلد می شود و تعداد مقالات سه رقمی ایشان نشان دهنده این است که این مرد بزرگوار لحظه ای را نیاسوده اند. مرور کوتاهی بر آثار استاد موید سخنان بنده است. در حوزه شعر نو "کتاب گناه و چشمه "  و یا در داستان نویسی "افسانه و افسون" و یا داستان نویسی کوتاه "پنجره های بسته" و یا در قالب نمایش" ابر زمانه و ابر زلف" و یا آثار متعدد دیگر مثل سفرنامه های ایشان چون کار نامه سفر چین  را وقتی مطالعه می کنید  به نوعی می توانید شخصیت  چند  وجهی  استاد را ببینید.

ادامه مطلب |  
تفاوت عشق در شاهنامه و ساير منظومه‌هاي فارسي
عشق در شاهنامه
گفتگو با دکتر محمد علي اسلامي ندوشن - محمد صادقي
 

اشاره: آقاي دکتر اسلامي ندوشن چندي است که مشغول نوشتن مقدمه بر مجموعه «داستانهاي شاهنامه» است. اين مجموعه نفيس با چاپي بسيار زيبا و بهره‌مندي از خط خوشِ استاد رسول مرادي به همت نشر کلهر در حال آماده‌سازي براي انتشار است و تا کنون برخي از جلدهايش منتشر شده است؛ همچون: «رستم و سهراب»، «بيژن و منيژه» و... 

در اين مجموعه داستانهاي «رستم و اسفنديار»، «کيخسرو»، «بهرام گور»، «سياوش»، «ضحاک»، «فريدون و کاوه»، «عشق در شاهنامه»، «جهان‌بيني شاهنامه» و «يزدگرد» با مقدمه‌هاي دکتر اسلامي ندوشن روانه بازار کتاب شده و خواهند شد. استاد در زمينه شاهنامه کتابهاي ارجمندي همچون «داستان داستانها»، «زندگي و مرگ پهلوانان در شاهنامه»، «ايران و جهان از نگاه شاهنامه»، «نامه نامور» را نيز پديد آورده که با استقبال خوبي از سوي مردم و به‌ويژه اهالي فرهنگ، دانشجويان و شاهنامه‌پژوهان مواجه شده و اکنون نيز در مجموعه داستانهاي شاهنامه، مخاطبان را به انديشيدن در اين اثر سترگ فرامي‌خوانَد. 

شاهنامه فردوسي به تعبير شاهرخ مسکوب از زمان پديد آمدنش تا امروز «زندگي صبور خود را در ميان مردم عادي اين سرزمين ادامه داده است» و تداوم اين زيست دشوار در طول تاريخ، از سويي با خدمت عاشقانه نقالان و از سويي ديگر (در دوران معاصر و با نگاهي محققانه) با آثار نويسندگاني مانند اسلامي ندوشن، شاهرخ مسکوب، عبدالحسين زرين‌کوب، مجتبي مينوي، محمد مختاري، مهدي قريب، جلال خالقي مطلق، محمد امين رياحي، مصطفي رحيمي و... جان و جهان ايرانيان را تازه ساخته و مي‌سازد. در اين گفتگو با نظر به داستان «بيژن و منيژه» پرسشهايي با دکتر اسلامي ندوشن در ميان گذاشته‌ است.

***

ادامه مطلب |  

 

پرده گشا، راز نما (مروری بر زندگی و آثار رشیدالدین میبدی)

نویسنده: حسین مسرّت

ناشر: همشهری

تاریخ چاپ: 1389

مکان چاپ: تهران

تیراژ: 2000

شابک : 5_067_241_964_978

تعداد صفحات: 164

خلاصه: این کتاب مروری است بر بر زندگی و آثار رشیدالدین میبدی.گذر زمانی فراتر از 900 سال و نابودی بسیاری از کتاب‌ها و آثار بر اثر جنگ و کشتارها و کتاب‌سوزی‌های مغول، راه شناخت و پژوهش را دربارۀ بسیاری از بزرگان و دانشمندان زبان فارسی بسته است. هزاران کتاب در این سده‌های پرآشوب، اسیر آتش نادانی دشمنان فرهنگ و آگاهی گشته است و هر آنچه پس از این سال‌ها بر جای مانده، غنیمتی بس ارزشمند است. شمار کتاب‌های بر جای مانده تا سدۀ ششم قمری، شاید به 200 عنوان برسد؛ از این‌رو شناخت و آگاهی ما نسبت به بزرگان و نویسندگان سده‌های گذشته به ویژه تا سدۀ ششم و هفتم بسیار نارساست. یکی از این گمنامان و کم‌نامان، رشیدالدین ابوالفضل میبدی است. اگر نامی از وی در کتب تاریخی و ادبی سده‌های پیشین وجود دارد، به این دلیل است که دیار یزد را ترک گفته است و به عشق مرادش، خواجه عبدالله انصاری یا به انگیزۀ توجه فرمانروایان خراسان به فرهنگ و ادب راهی هرات شده است. نخستین بار نامش در کتاب‌های "مواهب علّیّه" و تحفةالصلاة ملا حسین واعظ کاشفی سبزواری آمده است.

وی در سدۀ ششم قمری می‌زیسته است و در خاندانی پرورش یافته است که همه اهل علم و زهد و تقوی بودند. پدر یا جدش شیخ جمال‌الاسلام از بزرگان و صوفیان و عارفان بلندآوازه در شهر یزد بود که فرزندان و نوادگان او به درجه‌های عالی علم و دانش و فضیلت و نگارش رسیدند.

از نام و نشان استادان وی هیچ چیزی در دست نیست؛ اما روشن است که شاگرد یا شاگرد شاگردان مکتب خواجه عبدالله انصاری بوده است.

میبدی در دوره‌ای قلم می‌زد که اندیشمندان آن را دورۀ رشد و شکوفایی و ارزشمندی زبان و ادبیات فارسی می‌دانند، عصری که نثر و نوشتار به پختگی و کمال رسید و بسیاری از نویسندگان خوب و توانای زبان فارسی در این هنگام پای به عرصه نهادند.

آثار بر جای مانده از وی را می‌توان به دو دسته تقسیم کرد که برخی به درستی از آن اوست و برخی را به یقین نمی‌توان گفت از آن او باشد. این اثار عبارتند از: اربعین، طبقات الصوفیه، الفصول، کشف الاسرار و عدّةالابرار، وجوه و نظایر و .... .

این کتاب در چهار بخش و بدین ترتیب به رشتۀ تحریر درآمده است:

زندگی و تحصیل؛ آثار و افکار؛ تفسیر کشف الاسرار؛ تأثر و تأثیر میبدی.

==================

ماخذ: کتابخانه تخصصی ادبیات

 
 

به کوشش:

رضا افخمی (عضو هیأت علمی دانشگاه یزد)

 حسین مسرّت

Rezaafkhami55@yahoo.com

hmasarrat@yahoo.com

کلید واژه

وقف نامه/ مسجد/ خانقاه/ مرشدیّه/ یزد/ اردکان

چکیده

سید امیر جلال الدّین خضرشاه از عارفان سلسلۀ مرشدیّه و از دولتمندان یزد در سال 849 ق، مسجد جامع و خانقاه ابواسحاقیّه را در محلّۀ چهارمنار یزد بنیان می گذارد و برای تأمین مخارج مسجد و به ویژه خانقاه آن، زمین، باغ، مزرعه، قنات، دکّان و دیگر املاک معمول را بر آن وقف می کند که گزارش کامل آن همراه با شرح مصرف هر کدام در وقف نامه درج است.

بنا بر سواد وقف نامه که نخستین تحریر آن به سال 902 ق است، این مکان شامل: جماعت خانه، بقعه، مسجد و خانقاه برای مرشدان و مسلمانان بوده است و موقوفات زیادی در شهرهای اردکان، تفت و یزد داشته که می باید صرف هزینۀ تحصیل طلّاب علوم دینی، پذیرایی مسافران، خادم، خطیب، مؤذّن، روشنایی مسجد و پختن آش گندم برای فقرا شود.

ادامه مطلب |  

دهم آذر ، برابر با 30مین  سالروز تولد جوان رشیدم ، زنده یاد نیما مسرت است ؛ او که با جان آبش دادم و ثمره زندگی و عمر م بود .پسری نجیب و مودب ، اهل دل ، بازیکن  ، داور و مربی شایسته تیم پینگ پنگ استان یزد . بازیگر و کارگردان با اخلاق تیاتر و راد یو یزد و مدیر وبلاگ هنری بامداد  .او در آغاز جوانی کارگردان تیاتر یزد شد و با بی تدبیری برخی از پیشکسوتان تیاتر یزد، به مدت 2 سال به جرم اینکه در جوانی کارگردانی کرده بود ،از کارگردانی محروم شده بود.

      اما او مصمم و باهمت ، کار کارگردانی می کرد و نام دیگری را بر پوستر هایش می نهاد .وی در فیلم داستانی یک قلب به اعتراف کارگردان و تهیه کننده آن در حد بسیار خوبی بازی کرد و نوید بازیگر خوبی را در سینما می داد که آینده ای درخشان را داشت .

ادامه مطلب |  

 

حسین مسرّت

تحلیل زبانشناختی گویش یزدی( فقه اللغه و ریشه شناسی، فرایندهای واجی، ساخت واژه ها و ویژگی دستوری) : فخر السّادات خامسی هامانه ، یزد : هومان ، 1393، وزیری ، 375 ص.

گویش یزدی از جمله گویش های فلات مرکزی ایران است که بواسطۀ محاصره شهر یزد در طول سده های هجوم و غارت بوسیلۀ ریگ، کمتر دستخوش تغییر و دگرگونی شده است. هنوز هم مردم، یزد پونه را به همان شیوۀ باستانی خود پودونه می گویند که نزدیک به پودینۀ کهن است.

دربارۀ گویش یزدی به غیر از دوکتاب : «واژه نامۀ یزدی» اثر: ایرج افشار و« واژه ها و گویش یزدی»اثر: محمّد حاتمی زاده و یک پایان نامه با عنوان: بررسی گویش یزدی اثر: سید علی نقیب القراء و چند مقالۀ جسته گریخته تاکنون کاری روشمند دربارۀ این گویش اصیل ایرانی نشده بود .

اخیرأ به کوشش خانم دکتر فخرالسّادات خامسی، استاد یار زبان وادبیّات فارسی، تحلیل زبانشناختی این گویش همراه با فرهنگ لغات و ترکیبات یزدی چاپ شده است که تا اندازۀ زیادی جبران کم کاری درباره این گویش را می کند.بهره های کتاب به قرار زیر است:

فقه اللغه وریشه شناسی واژگان یزدی / بررسی آواشناختی و واج شناختی/ فرآیندهای واجی/ فرآیندهای واژه شناسی در گویش یزدی/ ویژگی دستوری.

نویسنده، گویش یزدی را یکی از اصیل ‌ترین گویش‌های ایرانی خوانده که توانسته است در مقایسه با سایر گویش‌های فارسی بیشترین ویژگی‌های زبان فارسی باستان را در خود حفظ کند و هدف تالیف این کتاب را نیز انتشار همین بار علمی و باستانی و جان‌مایه‌ ی تاریخی در گویش یزدی ذکر کرده است. هرچند نویسنده برای سامان دادن کتاب از منابع زیادی بهره برده است؛ امّا باز کتاب ها و گفتار هایی وجود دارد که نویسنده بدان برنخورده و می توانست از آن بهره ببرد .مانند مجموعه چهار جلدی کتاب شعر پلّه های سنگی سرودۀ عبدالحسین جلالیان و دیوان صادق یزدی سرودۀ محمود صادق منش که اشعار زیادی به گویش یزدی دارد .

=======

ماخذ: جهان کتاب

 

سرانجام خوش‌یمنی به خانه شاعر آزادی‌خواه پا گذاشت. مالکان خانه پدری شاعر لب دوخته، آن را به سازمان میراث فرهنگی یزد اهدا کردند. حال باید دید که این سازمان چگونه خانه شاعر را ساماندهی می‌کند و این خانه سرنوشت خانه مهجور مانده بهزاد مینیاتور را پیدا می‌کند یا نه؟ مسئولان میراث فرهنگی یزد امیدوارند و مرتب وعده می‌دهند. خواهر زاده فرخی یزدی بیش از همه نگران آینده این خانه است.

خواهرزاده فرخی یزدی چند ماهی است که از فرنگ به یزد آمده و حالا خانه پدری فرخی یزدی را به سازمان میراث فرهنگی اهدا شده است. اهدای این خانه امیدهای بسیاری را برای ساماندهی بخشی از بافت تاریخی یزد زنده کرده است. این خانه قرار است که مامن شاعران و نویسندگان یزد و موزه شود. حالا باید دید که سازمان میراث فرهنگی یزد در این زمینه چه اقداماتی انجام می دهد و این خانه سرنوشت مشابهی با خانه بهزاد مینیاتوریست پیدا می کند یا نه؟

سخندان، خواهر زاده 95 ساله فرخی یزدی می‌گوید که این خانه به دست سازمان میراث فرهنگی سپرده شده است تا شاید خانه فرخی یزدی مرمت و تبدیل به مامن امنی برای شاعران و نویسندگان یزد شود.

ادامه مطلب |  

خاطرات جمعی ما هنوز «لب‌دوخته‌گی شاعر یزدی» را از یاد نبرده. روزی که ضیغم الدوله قشقایی حاکم یزد دستور داد که لب‌های محمد جوان را بر هم بدوزند. تا امروز کسی نمی‌دانست اتفاقی که در نوروز سال 1327 هجری قمری افتاد، در کجا رخ ‌داده است.

به گزارش یزدی نیوز،سخندان خواهرزاده 95 ساله فرخی یزدی اما با استناد به گفته‌های پدرش پرده از این راز برمی‌دارد.

ادامه مطلب |  
 

                                       

      به گزارش روابط عمومی، امورفرهنگی و اجتماعی کتاب فرهنگ مشاغل استان یزد به همت صدیقه رمضانخانی و با همکاری اداره کل میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری استان یزد منتشر شد.

مدیرکل میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری یزد ضمن تاکید بر اهمیت و تحقق این پژوهش فرهنگی اظهار داشت:  کتاب مذکور در 464 صفحه ، در قطع A4 و مصور و رنگی با رویکرد معرفی پیشه های سنتی، هنرها و صنایع دستی به چاپ رسیده است.

محمدمهدی شرافت افزود: در این کتاب سعی شده است با شرح مختصری از فرهنگ شغلی گذشتگان و هنرها و صنایع دستی آنان بر این نکته تأکید شود که بسیاری از این فنون دستی یادگاری از هنرمندان چیره دستی است که متأسفانه بسیاری از تجارب و دانش های آنان در حال فراموشی است؛ به گونه ای که حتی نام هنر آنها نیز غریب می نماید و برخی دیگر هم، با از میان رفتن هنرورانش چند صباحی دیگر به دست فراموشی سپرده خواهد شد. وی اظهار امیدواری کرد انتشار اینگونه پژوهشهای فرهنگی موجب خواهد شد این هنرها و صنایع دستی بار دیگر از نو نگریسته شوند و در اختیار نسل امروز قرار بگیرند.

شایان ذکر است این اثر ارزشمند در تیراژ 1000 نسخه توسط انتشارات اندیشمندان یزد انتشار یافته است.

 
 
 
 
کانون ادبی نیاوران که تا کنون نشست‌های ادبی مختلفی را با حضور چهرهای نام آشنایی همچون محمدعلی بهمنی، جواد مجابی، اسدالله امرایی و... در حوزه ادبیات برگزار کرده این هفته در جلسات هفتگی خود میزبان محمد علی اسلامی ندوشن است.

دکتر ندوشن، متولد ۱۳۰۴در یزد دکترای خود  را از دانشگاه سوربن فرانسه گرفته است. وی بیشتر اوقات خود را صرف در تحقیق آثار علمی و ادبی ایران و ترجمه آثار نویسندگان جهان کرده‌است. مقالات متعددی از وی در مجلات «پیام نو»، «مجله سخن»، «یغما»، «راهنمای کتاب» و «نگین» چاپ شده‌است. همچنین از این نویسنده صاحب نام کتابهای متعددی همچون «ماجرای پایان‌ناپذیر حافظ»، «ایران و جهان از نگاه شاهنامه»، «دیدن دگرآموز، شنیدن دگرآموز (گزیدهٔ شعرهای اقبال لاهوری)» و... به چاپ رسیده است.

در این نشست دکتر ندوشن در ارتباط با مقاله خود «جهان به کدام سو می‌رود» سخنرانی خواهد کرد و پیرامون این موضوع بحث و گفتگو صورت می‌گیرد.

نشست کانون ادبی نیاوران با مدیریت محمد سلمانی سه‌شنبه‌های هر هفته ساعت ۱۷ در فرهنگسرای نیاوران برگزار می‌شود و حضور عموم علاقه مندان به حوزه شعر و ادبیات در این برنامه آزاد است.

========

ماخذ : یزدی نیوز

 

یزد- محمد یاسین دهقان- خبرنگار همشهری: کمرنگ شدن جایگاه کتاب در سبد خانواده چند سالی است که برای مردم و حتی مسئولان هم عادی شده است و کسی در پی دلایل این اتفاق و حتی برداشتن موانع نیست تا مطالعه دوباره جایگاه خود را در خانواده بازیابد.

کتاب و کتابخوانی اگرچه ابزار مناسبی برای پر کردن اوقات فراغت به صورت مفید است همچنین کتاب می‌تواند با بازیافتن جایگاه خود در بین اعضای خانواده، نگرانی والدین را از وابستگی بیش از حد فرزندان به ابزار الکترونیکی و ارتباطات مجازی نوین که بعضا مشکلاتی را برای خانواده‌ها به دنبال داشته است، بکاهد.

در گفت‌وگویی با حسین مسرّت، نویسنده، پژوهشگر  و ناشر یزدی به بررسی دلایل پایین بودن سرانه مطالعه در استان یزد و راهکارهای پیشنهادی برای بازیافتن جایگاه کتاب در خانواده‌ها پرداختیم که به هم می‌خوانیم.

ادامه مطلب |  

معاون فرهنگی ارشاد یزد از عمده دلايل وضعيت فعلي نشر در استان را وجود مشكلات اقتصادی به ویژه به دلیل گراني كاغذ و چاپ عنوان كرد

مسائل و موانع نشر کتاب در استان یزد در میزگردی که به مناسبت هفته کتاب و کتاب‎‎خوانی با حضور نمایندگانی از دولت، مولفان و ناشران در دفتر ایسنا – منطقه یزد برگزار شد، مورد بررسی قرار گرفت که در آن مشکل عرضه و کمبود سرمایه به عنوان مهمترین مشکلات این بخش مطرح شد.

به گزارش خبرنگار خبرگزاری دانشجویان ایران(ایسنا) – منطقه یزد، "حسن مفيدي" معاون فرهنگي اداره کل فرهنگ و ارشاد اسلامی استان یزد در این میزگرد در رابطه با وضعیت کنونی نشر در استان اظهار کرد: در حال حاضر استان یزد حدود 40 ناشر فعال دارد كه سالانه حداقل يك يا دو كتاب منتشر مي‌كنند و جایگاه استان در هشت ماهه نخست امسال به لحاظ تعداد کتاب‏‏های منتشر شده دوازدهم کشور است که در مقایسه با برخی استان‎‎های پرجمعیت و دارای امکانات نشر، جایگاه مناسبی است.

وی در مورد وضعیت نشر کتاب در استان به لحاظ کیفی نیز گفت: متاسفانه به لحاظ سوق دادن مردم به سمت مطالعه عمومی، وضعیت خوبی نداریم به طوری که عملاً تولیدات كتاب استان در بخش‎‎های عمومي، پژوهشي، تاريخي، فرهنگ عامه و بومي، كم است مگر در مواردی که اداره کل ارشاد اسلامی استان در این بخش حمايت كند که این نیز به دلیل سیاست ارشاد برای افزایش سرانه مطالعه برای ارتقای فرهنگ عمومي و عامه در استان است.

این مسئول عنوان کرد: بخشي از کتاب‌هاي منتشر شده در استان در حوزه کتب ادبي و شعر است که از سوی شاعران جوان و نو قلم استان منتشر می‎‎شود. البته چند سالی است که داستان‌نويسي و رمان نیز روند رو به رشدی را در استان سپری می‎‎کند که به لحاظ خلاقانه بودن این قبیل آثار، مورد توجه است.

ادامه مطلب |  

نوشته : حسین مسرّت

     همیشه در پس موفقیت ها ، قهرمانی ها ، شکوه و جلال ها و بالندگی ها ، دست های پنهان ، تلاش هایی ناپیدا، چهره هایی گمنام  و هزاران راه رفته و نارفته وجود دارد ، تا اینکه ما امروز تجلی آن را شاهد هستیم. مثلاً نتیجۀ تلاش های امیر کبیر ، قائم مقام ، رشدیه و دیگران در پی ریزی دارالفنون و مدارس علمی دیگر است که سال های بعد در رشد و شکوفایی کشور و پیدایش هزاران فرهیخته و دانش پژوه و عالم فرزانه رخ می نماید.

     در وجود قهرمانان عرصۀ تاریخ و ورزش همیشه نقش پررنگ صدها مربّی ، معلّم و مشوّق را می توان دید که ذرّه ذّره بر فکر و اندیشۀ او پرتو افشانده و اثر نهاده است. گاه یک اندیشه ، یک تفکر ، سالیان بعد در کشف پدیده یا عنصری نمود پیدا می کند. تاریخ علم، کاشف پنی سیلین را فلمینگ می داند و مخترع تلفن را گراهام بل، آیا پیش از اینان هیچ تلاشی  در این زمینه انجام نشده بود؟ آیا فقط مارکونی رادیو را اختراع کرد و تلگراف را مورس و کاشف الکل، رازی بود؟ آیا بنای فاخر ارگ علیشاه تبریز را فلان حاکم بنا نهاد و کاخ تخت جمشید را داریوش اوّل ساخت ؟ این ها همه ثمرۀ ایده های ارزشمند پیشینیان و تلاش ها و همّت های جمعی است که در وجود یک تن تجلی  می یابد، یا به نام یک نفر مطرح می شود.

ادامه مطلب |  

 

   خانه پدر ادبیات کودکان ایران هنوز بلاتکیف است. خانه‌ای که می‌توانست تبدیل به موزه شود، اکنون روز به روز به ویرانی نزدیک‌تر می‌شود.این خانه هنوز در فهرست میراث فرهنگی ایران ثبت نشده است.

   خبرگزاری میراث فرهنگی – گروه میراث فرهنگی – خانه آذر یزدی هنوز در فهرست میراث فرهنگی ایران به ثبت نرسیده است. مالک این خانه که از قضا پسر خوانده آذر یزدی است، هیچ گونه همکاری با سازمان میراث فرهنگی انجام نداده و ملک را به قیمتی بسیار بالا برای فروش گذاشته است.

    دوستداران آذریزدی، که با کتاب قصه‌های خوب برای بچه‌های خوب خاطره‌های بسیار دارند، می‌گویند که این خانه قابلیت تبدیل شدن به گنجینه (موزه) ادبیات کودک یزد دارد، با این وجود آنچه امروز شاهد آن هستیم، ویرانی روز به روز این خانه است.

    حسین مسرت، پژوهشگر با بیان اینکه اقدامات ثبت در فهرست آثار ملی این خانه به دلیل نبود همکاری از سوی مالک آن پیش نمی‌رود. خانه با قیمتی بسیار بالاتر از عرف معمول خانه‌های یزد به فروش گذاشته شده است. به نظر می‌رسد که پسر خوانده آذر یزدی علاقه‌ای به صیانت از این خانه و تبدیل آن به موزه ندارد.

 

ادامه مطلب |  

    به گزارش روابط عمومی و امور بین الملل کتابخانه وزیری یزد، کار فهرست نویسی 204 نسخۀ خطّی پزشکی کتابخانۀ وزیری یزد به پایان رسید.

    آقای انتظاری مدیرکتابخانه و موزه وزیری یزد با بیان این خبر اظهار داشت:کار فهرست نویسی این کتب توسط آقایان منوچهر آراسته و حسین مسرّت، کارشناسان کتابخانه انجام شده است.

    کتابخانۀ وزیری با دارا بودن 4660 جلد کتاب خطّی از لحاظ نفایس در ردیف ده کتابخانۀ بزرگ کشور قرار دارد و در این میان با دارا بودن 204 نسخۀ خطّی پزشکی که در صد خوبی از آن منحصر بفرد هستند، می تواند در پیشبرد آموزش پزشکی سنّتی بسیار سودمند باشد. نامبرده بیان داشت: کار استخراج، شناسایی، برگه نویسی، فهرست‌نگاری و حروف‌چینی کتاب ها به اتمام رسیده و برای صفحه آرایی وچاپ آماده است که در این راستا یکی از دانشکده های طبّ سنّتی استان یزد اعلام آمادگی برای چاپ آن نموده است.

نکتۀ گفتنی آنکه در روند این کار، بیش از پنجاه کتاب و رسالۀ ناشناس خطّی که سال ها در گنجینۀ این کتابخانه وجود داشت، با کار مستمر و بر پایۀ آخرین فهرست های نسخه های خطّی چاپ شدۀ کتابخانه های ایران و جهان ونیز پایگاه های مجازی نسخه‌های خطّی بازشناسی شد.نسخه‌هایی همچون :المختارات فی الطب (اثر:علی بن احمد بغدادی)،نجات الابدان (محمّدعلی نجاتی بافقی )، خواص الاشیاء(امین الدّین اوتاجی )،الفصول ایلاقیّه(سید محمّد بن یوسف ایلاقی)، السباب والعلامات (محمّد بن علی سمرقندی)، مفتاح الخزاین (علی بن حسین انصاری شیرازی) نزهة الملوک (محمّد بن نصر طبیب هروی)، المصابیح السنیّه فی طبّ الخیر البریّه (احمد بن سلامة قلیویی) مفردات صحّت(محمّد معصوم ترمذی سمرقندی) زبدة الطب (اسماعیل بن حسن جرجانی ) شرح موجز القانون ( سدیدالدّین کازرونی)، تقویم الادویّه ( محمّدبن علی طبیب اسفراینی)، اختیارات بدیعی ( زین الدّین العطّار علی انصاری)، اسباب التدویّه ( شلیمر فلمنگی)، علاج اطفال (شلیمر فلمنگی)، پاتولوژی ( کریزل) فرید( عبدالله طبیب) قانونچه ( محمود بن محمّد چغمینی ) و....

همزمان با کار شناسایی و فهرست‌نگاری، کار مرمّت وصحّافی حدود پنجاه نسخۀ ارزشمند طبّی نیز از اوایل مرداد آغاز شد که تا پایان آذرماه جاری تمامی نسخه ها بوسیله مرمّت کاران زبردست کتابخانه به اتمام خواهد رسید.

 
 

      27  سال پیش ، نگارنده از مدیران فرهنگی کشور خواسته بود که روز یا هفته ای ویژه کتاب شود. اکنون که سال هاست این پیشنهاد عملی شده است، برای ثبت در تاریخ فرهنگ ایران، دوباره این مطلب قدیمی چاپ می شود:  

                     روز یا هفته ای را به « کتاب» اختصاص دهیم

                  مدیریت روزنامه اطلاعات

    همان گونه که آگاه هستید پس از پیروزی انقلاب اسلامی ،گرایش مردم به سوی مطالعه و کتاب بسیار زیاد شده است و تیراژ کتاب ها به رشدی خرسند کننده رسیده است.اما ما روز یا هفته ای  در سال را به عنوان روز یا هفته کتاب نداریم. این در حالی است  که ما به مناسبت های گوناگون ،هفته ها و روز های مختلفی داریم ،هم چون: هفته وحدت ،هفته درختکاری ،هفته معلم ،روز زن،روز کارگر، روز ارتش و....

    امید است با درج این نامه ،مسئولین ذی ربط به فکر گذاشتن هفته یا یک روز به نام کتاب باشند تا هرچه بیشتر درراه مطرح شدن و گرایش مردم به مطالعه و کتاب ،گام های مهمی برداشته شود.

                                                  حسین مسرت

                                       کتابدار کتابخانه وزیری یزد

ماخذ: روزنامه اطلاعات ،ش 18208 (8/4/1366)

 

 

  

منوچهر آراسته، حسین مسرّت

کتابخانۀ وزیری یزد که در ردیف ده کتابخانۀ ارجمند و نفیس ایران قرار دارد، در سال 1334 ش با پشتکار و کتاب های شخصی روحانی فرهنگ دوست، حجّت الاسلام والمسلمین حاج سید علی محمّد وزیری بنیانگذاری شد.

    و اکنون به غیر از  220 هزار جلد کتاب چاپی و چاپ سنگی که دارد، دارای 4660 جلد کتاب خطّی ارزشمند و گهگاه یگانه است که در گنجینۀ آن قرار دارد و خوشبختانه بخشی از این گنجینۀ عظیم ویژۀ کتاب های پزشکی، داروشناسی و علوم زیستی است . که باز در این میان برخی نادر و یگانه است.

     پیش از این فهرستی از 3950 نسخۀ خطّی این کتابخانه به گونۀ سراسر غلط و پراشتباه چاپ شده بود که در دسترس همگان بویژه پژوهشگران بود و هرساله وجود این نادرستی ها باعث سردر گمی و گمراهی جویندگان می شد. در آن فهرست ده ها کتاب با نام گمنام «رساله» شناخته شده بود که به هیچ وجه گویای موجودی کامل کتاب های آن نبود .از اینرو نگارندگان این سطور را برآن داشت تا با پژوهشی ژرف و بنیادی و بر پایۀ آخرین فهرست های چاپ شده، بویژه فهرستگان نسخه های خطّی ایران ( فنخا)،پایگاه کنسرسیوم محتوای ملّی و پایگاه های مجازی آگاهی رسانی کتاب های خطّی ایران و جهان به شناسایی نسخه های خطّی این کتابخانه بپردازند و در گام نخست آغاز به شناسایی کتاب های خطی پزشکی وعلوم وابسته نمودند تا دوستداران تاریخ پزشکی ایران، پزشکی سنتی، و پزشکی اسلامی و ایرانی در راه شناسایی کتاب ها یاور باشند.بی گمان در این فهرست هنوز هم نسخه هایی وجود دارد که با وجود تلاش فراوان شناسایی نشدند ونیاز به پژوهشی دامنه دار تر و ژرف تردارد تاشناسایی شوند . از پژوهشگرانی که این فهرست را می بینند و به نکته ای تازه برمی خورند، درخواست می شود تا با نگارندگان در میان بنهند.

ادامه مطلب |  

                                                                                                                                                                                                 منوچهر آراسته/ حسین مسرّت

                                                                                                                                                       

ابن‌ سینا که در اروپا به اویسنا Avicenna مشهور است در سال 370ه/ 982م متولّد شد و در 428ق/1037م رخت از این جهان بربست.وی فیلسوف، طبیب، ریاضی‌دان، و از برجسته‌ترین‌ چهره‌های‌ تاریخ‌ پزشکی‌ در همه دوران هاست‌. در میان دانشمندان بزرگ ایران و تمدّن اسلامی، ابن‌سینا  جایگاه ویژه و ممتازی دارد و این امتیاز برخاسته از ابعاد گوناگون شخصیّت علمی اوست.در طول حیات خود کتاب های علمی مفید تالیف نمود،  وی همچنین شاگردان زیادی تربیت نموده، شاگردانی همچون: بهمنیار بن مرزبان، ابوعبید جوزجانی، ابوعبدالله معصومی، ابوالحسن علی نسائی، ابن زیله و...افکار و اندیشه های استاد را گسترش داده اند.

ادامه مطلب |  
نوشته : حسین مسرّت

شهرزاد قصّه گو : محمّد علی اسلامی ندوشن، تهران : انتشار ، چاپ دوم،1393، رقعی،212ص.

دیرگاهی است جامعۀ فرهنگ و ادب و تاریخ و جامعه شناسی، دکتر اسلامی ندوشن را به عنوان سخنگویی راستین در بیشتر حوزه های علوم انسانی شناخته است . گواه این سخن ،چاپ مجموعه گفتارهای او در موضوع های گوناگون است که تاکنون با استقبال خوبی از سوی خوانندگان ایرانی و فارسی زبان روبرو شده و برخی از آثار او به چاپ پانزدهم هم رسیده است.

کار پسندیدۀ او، چاپ تازه ترین گفتارهایش بی درنگ پس از چاپ در مطبوعات، در قالب کتاب است که آخرین آن، کتاب شهرزاد قصّه گوست که شامل بخش از گفتار قدیمی وی در بارۀ تاریخ ایران از آغاز تا یورش مغول با عنوان : « شهرزاد قصّه گو» که حدود چهار دهۀ پیش در یغما چاپ شد و به دلایل دشواری هایی که برای مدیر مجلّه از بابت چاپ آن درست کردند، از ادامه نوشتن باز ماند، این کتاب به همراه چند گفتار جدید از او با عناوین : چشم انداز جهان فردا، حافظ و پیری، محاکمۀ سه شاعر، در نگی بر کتاب روزها و دو گفتگو با او اکنون در دسترس خوانندگان است. و بر اثر استقبال خوانندگان بی درنگ در عرض یک ماه دوبار چاپ شد.

 ========

ماخذ : جهان کتاب ، ش304-305

 
میدان دکتر اسلامی ندوشن

شهرداری ندوشن در اقدام فرهنگی درخور تحسین بزرگترین میدان این شهر را به نام دکتر محمدعلی اسلامی ندوشن نامگذاری نموده است. این رسم همه شهرداران و مدیران با دانش و فرهنگ در سراسر عالم است که میادین و خیابان ها و مراکز عمومی شهر خود را به نام بزرگان علمی – فرهنگی خود زیب و زینت می بندند تا هم به ساکنان و باشندگان شهر نام و یاد بزرگانشان را یادآور شوند و دانش و کمال فرزانگانشان را الگو راه شهروندان خود سازند و هم به مسافران و گردشگران از افتخارات دیارشان سخن بگویند و هم با چنین یادکردی مستمر و مشهود در اکرام دانشمندان که همانا بزرگداشت علم و فرهنگ است کوشیده باشند .
اکنون با توجه به شهرت بین المللی این دانشمند یزدی تبار تسریع در نامگذاری یکی از میادین یا اماکن عمومی شهر یزد بعنوان مرکز استان که از مراودات علمی و دانشگاهی فراوانی نیز برخوردار است ضرورت جدی تری می یابد که امیدواریم شورای نامگذاری با توجه به اهمیت و ضرورت این چهره ماندگار استان ، نسبت به نام گذاری محل مناسبی به نام ایشان اقدام کند.

 

نوشته : حسین مسرّت

راهزن عقل و دین ( جایگاه زن در عرفان): مهری زینی ، تهران : مروارید ، 1393، وزیری ،400 ص.

     جایگاه زنان، این پردگیان و پرده نشینان همواره در فرهنگ وادب عرفان کهن این مرزو بوم جایگاه ناشناخته ای است. چه بسا زنان دانشمند و عارفی که بواسطۀ دشواری های جامعه مرد سالار ایران هیچ گاه رخ ننمودند و در گوشۀ عزلت و گمنامی ماندند. همواره پژ وهش در باره زنان با دشواری هایی روبه رو بوده است.بسیارند صاحبان تذکره های شعرا، بزرگان وعرفا و... که از نام بردن زنان پرهیز داشتند .ازینروست که دیده می شود شمار نام زنان در قیاس با مردان در گستره فرهنگ وادب پارسی بسیار اندک است.

ادامه مطلب |  


به همراه لینک دانلود
نوحه محرم امسال با نوای شعرهای فرخی یزدی
 -

برخی از هیئت های عزاداری یزد در سال 93 به دلیل همزمانی با سالروز تولد فرخی یزدی شاعر، ازادی خواه از شعرهای او در نوحه های خود بهره برده اند.

به گزارش یزدی نیوز هیئت بعثت یزد از این شعرها بهره برده است.

نوحه امسال هیئت بعثت را اینجا دنبال کنید.

از کیفیت نامطلوب صدای هیئت همراه پوزش می طلبیم.

=========

ماخذ : یزدی نیوز

تاریخ ثبت: 1393/8/10

 

 

     مجموعه‌ای از نقدهای نویسندگان بر آثار دکتر محمدعلی اسلامی ندوشن که توسط دو تن از پژوهشگران حوزه فرهنگ (حسین مسرت و پیام شمس‌الدینی) گردآوری شده، به همت «شرکت سهامی انتشار» روانه بازار کتاب خواهد شد.

     حسین مسرت در این باره گفت:«دکتر اسلامی‌ندوشن را همگان با تنوّع آثارش در حوزه‌های گوناگون: فرهنگ، جامعه و ادب ایرانی می‌شناسند. او نویسنده‌ای دردمند، جامعه‌شناسی آگاه، شاعری نام‌آشنا، فردوسی‌پژوهی توانمند، حافظ‌‌شناسی برجسته، ایران‌دوستی دل‌سوخته است. از سال ۱۳۲۷ که نخستین کتابش با نام: بهترین اشعار هنری لانگ فلو چاپ شد تا به امروز بیش از ۶۰کتاب از این نویسنده تالیف و ترجمه و چاپ شده است. از سفرنامه تا داستان و نمایشنامه، از زندگی‌نامه خودش تا زندگی‌نامه ونسان ون‌گوگ، از ترجمه‌های زیبا و فاخر تا پژوهش‌های ارزشمند، همه در بین آثار او دیده می‌شود. از این رو طبیعی است به واسطه اهمیّت آثار و نظریات او، کتاب‌هایش در نشریات گوناگون و در مجالس معرّفی، نقد و بررسی شود. مجموعه این نقدها، معرفی‌ها و بررسی‌ها که در طول این سالیان به قلم بهترین ادیبان، منتقدان و سخن‌سنجان ایرانی نگاشته شده است، خود می‌تواند دوره کوتاه و فشرده‌ای در آموزش نقد ادبی و بخصوص نقد کتاب باشد.»

      مسرت می‌افزاید:«این‌جانب با همکاری دوست پژوهشگرم آقای پیام شمس‌الدّینی، نخستین بار تمامی نقدهایی را که بر کتاب «روزها» شده بود، در دفتری به نام «در آیینه روزها» به سال ۱۳۹۱ چاپ کردیم. قرار است امسال این دفتر با افزایش و ویرایشی نو روانه بازار شود. همچنین قرار است مجموعه این نقدها بر آثار شاهنامه‌پژوهی و فردوسی‌شناسی دکتر اسلامی‌ندوشن هم که در این سالیان در نشریات و کتابها چاپ شده از سوی شرکت سهامی انتشار چاپ شود. در سال آینده نیز چهار کتاب دیگر از همین مجموعه با موضوع‌های نقد کتابهای دکتر اسلامی‌ندوشن «در باب جامعه و فرهنگ»، «درباره تاریخ و ادب» در قالب یک سلسله به نام «نقد و نظر» از سوی همان ناشر (شرکت سهامی انتشار) چاپ می شود. همچنین مجموعه نقدهایی بر «کارنامه ادبی» اسلامی‌ندوشن دفتر پنجم این مجموعه را تشکیل می‌دهد. افزون بر اینها مجموعه‌ای دوجلدی از تمامی مصاحبه‌های مطبوعاتی دکتر اسلامی‌ندوشن نیز در همین مجموعه «نقد و نظر» در حال گردآوری و تنظیم است.»

========

ماخذ: روزنامۀ اطلاعات 1393/8/6

 

معرفت یزد

حسین مسرّت

«روزنامة هفتگي چاپ ژلاتين و سپس چاپ سنگي در يزد به تاريخ 1326 هجري قمري مطابق با (9 – 1908 ميلادي) به مديريّت شيخ‌ ابوالقاسم (افتخار العلماء) به شمارة 193 رابينو مراجعه شود، اين جانب شماره‌هاي 6 و 8 را دارم كه اوّلي به تاريخ 15 محرّم سال 1326 هجري قمري، مطابق با 18 فوريّۀ 1908 ميلادي و (چاپ ژلاتين) است. دومي به تاريخ 18 رمضان 1327 هجري قمري، مطابق با سوم اكتبر 1909 ميلادي، از فاصلة زيادي كه ميان انتشار اين دو روزنامه وجود دارد. به علاوه از اختلافات متعدّدي كه در تهيّه و تنظيم آن‌ها موجود است، چنين عقيده‌اي پيدا كرده‌ام كه در حقيقت، دو روزنامۀ مستقّل به نام معرفت در يزد منتشر مي‌شد، يكي (چاپ ژلاتين) كه پايان انتشار آن در سال 1325 هجري قمري بوده و ديگري چاپ سنگي در اواسط سال 1327 هجري قمري. اندازة هر دو يكي است، داراي چهار صفحه به قطع (6× 1.5) ولي اشتراك ساليانه‌شان به قرار زير باهم اختلاف دارند. شمارة 6 چاپ ژلاتيني در يزد، 20 قران و در ساير نقاط 23 قران شمارة 8 يعني (چاپ سنگي) در يزد 10 قران و ساير نقاط ايران 12 قران، در شمارة 6 نام مدير يا ناشر آن چاپ نشده است.»[1]

ادامه مطلب |  

عالیه نقیب الذاکرین بافقی(مهرگان)

چند روزی است سخنانی می شنویم که نشان از پیدا شدن آرامگاه وحشی بافقی پس از ۸۰ سال می دهد . نمی دانم از این خبر شاد شوم یا نگران . ولی هر آنچه ندانم واکنش همشهریانم را می دانم . این اخبار حرکتی به مردم ما نمی دهد . چون همیشه تنها دل خوشکنک ما پسوند بافقی است که پس از نام این چکامه سرای بزرگ برده می شود .

ما ناسپاسیم از آنچه داریم و قدرش نمی دانیم . مهر ماه سال پیش کنگره وحشی بافقی پس از فراز و فرودهای بسیار ، با یاری شرکت سنگ آهن ، دانشگاه یزد و اداره کل فرهنگ و ارشاد یزد در شهرستان ما برگزار شد . دو روز بود ، هر آنچه برای وحشی گفتند و خواستند . آن روز شور و هیجان بود ولی گذرا ، فراموش شد . باز وحشی شاعری شد غریب چون دیگر اندیشمندان و بزرگان شهرش .

ادامه مطلب |  

در پی سفر خواهرزاده فرخی یزدی به شهر یزد، مسئولان اداره میراث فرهنگی و گردشگری این استان موفق به کشف محل دقیق خاکسپاری وحشی بافقی شدند. قبر این شاعر بزرگ، 80 سال پیش زیر نخستین خیابان شهر یزد مدفون شده بود.

به گزارش یزدی نیوز،کمال‌الدّین یا شمس‌الدّین محمّد وحشی بافقی یکی از شاعران نامدار قرن 10 هجری قمری است که در شهر بافق متولد و در شهر یزد چشم از جهان فرو بست. او در زمان حیات‌اش سه سلطان یعنی شاه تهماسب، شاه اسماعیل دوم و شاه محمد خدابنده را دیده‌است.

 
وحشی بافقی زندگی‌اش را در تنگدستی گذراند. سختی‌ها و مشقت‌های زندگی‌اش در سوز شاعرانه‌اش دیده می‌شود. اما گویا پس از مرگ هم چندان بخت خوشی نداشت. او را به روایتی در صحن امامزاده شاهزاده فاضل به خاک سپردند. همان روزگار حمامی کنار قبراش ساختند و وحشی بافقی هم‌دیوار گلخَن حمام شد.
ادامه مطلب |  

شعری تازه یاب از بلبل یزدی

     این شعر هرچند از حافظۀ یکی از پیرمردان نقل شده است و طبعاً کاستی هایی دارد، امّا چون از بلبل یزدی، تنها یک رباعی در تذکره ها مانده، پیدا شدن این شعر در نوع خود جالب است:

حق نبندد در به روی هیچ کس      این سخن ز آزادگان است و بس

گر رسی روزی به فریاد کسی      حق به فریادت رسد، فریادرس

(نقل از آقای سید فضل الله میردهقان)

 

انجمن ولایتی یزد

حسین مسرّت

انجمن ولایتی یزد نشریه ای هفتگی به زبان  فارسی به مدیریّت شیخ احمد [مدیر] ، میرزا محمّد صادق قمی [ سفینه] و دکتر میرزا سید حسین[ آسایی] در شهر یزد.

شیخ احمد بعدها بواسطۀ میریّت هفته نامۀ شیرکوه* که از سال 1301تا1321ش و مدیریّت هفته نامۀ معرفت یزد* که از سال1325ق تا1327ق هردو در شهر یزد چاپ می شد ،به احمد مدیر معروف شد .وی نخست به ریاست دفتر عدلیه یزد و آن گاه به ریاست دفتر معارف و اوقاف منصوب شد و چون علاقه به شغل آزاد داشت، به وکالت عدلیه پرداخت( مسرّت 1376، ج1،ص513) .و نیز میرزا محمّد صادق قمی هم بواسطۀ مدیریّت هفته نامۀ سفینۀ نجات که از سال 1325 تا 1329 ق در شهر یزد چاپ می شد، به محمّد صادق سفینه معروف شد. اوهمچنین مدیر روزنامۀ محاکمات یزد بود. و دکتر میرزا سید حسین هم نام خانوادگی آسایی رابرگزید.

ادامه مطلب |  

و دريغ ايرج كه يگانة روزگار بود و...

                                                                                                            

اگر بوالعلاء طبيب كه خبر مرگ بونصر مشكان را با اين عبارت به مسعود مي داد: «بونصر رفت بونصر ديگر طلب بايد كرد»، اميدوار بود كه باز هم در دربار غزنه كساني امثال بونصر پيداشوند، بايد بگويم خيلي خوش خيالي خواهد بود اگر در روزگار خودمان بتوانيم بگوييم: «ايرج افشار رفت ايرج ديگر طلب بايد كرد»! چه هركس كه اندكي با كارها و وجوه شخصيتي ايرج افشار آشنا باشد مي داند كه ايرج در فرهنگ ما تكرار پذير نيست. دردنياي ستروني كه ما در آنيم چگونه مي توان آدمي طلب كرد كه يكتنه بيايد و رژيمي مثل رژيم گذشته را متقاعد كند كه كتابخانه اي مثل كتابخانةمركزي دانشگاه تهران را تأسيس و سالها تا آستانة انقلاب به آن خوبي اداره كند كاري كه بعد از او هركس بگويد كه توانستند به آن خوبي ادراه كنند يا به خودش دروغ گفته يا مردم را دست كم و ناآگاه پنداشته است.

با ما نشان برگ گلی زان بهار ماند

 

 يا چگونه مي توان اميدوار بود كه كسي پيدا شود كه بيايد و درشرق و غرب عالم راه بيفتد با اين و آن دانشگاهي و دانشمند و شرق شناس و اين وآن كتابخانه و مركز علمي چنان روابط دوستانه اي برقرار كند كه بتواند با يك اشاره ميكروفيلم يا عكس بسياري از نسخه هاي خطي محفوظ در آن كتابخانه ها و مراكز علمي را چه مستقيم و چه غيرمستقيم و به توسط دوستان و ارادتمندانش برايگان و يا با ثمن بخس براي اين مملكت فراهم كند كه امروز گنجينه اي از آن نسخه ها و ميكروفيلها در كتابخانة مركزي دانشگاه به عنوان ذخيره اي علمي و سرمايه اي ملي در اختيار همگان باشد؟

يا چگونه مي توان اميدوار بود كه آدمي بيايد و سالها در عالم مطبوعات با تأسيس و راه اندازي و مديريت شايسته چندين نشرية خوش نام مانند فرهنگ ايران زمين و آينده و راهنماي كتاب و تربيت و راهنمايي صدها محقق و قلم به دستِ جوان راه پژوهش و سري در ميان سرها در آوردن را بر آنان هموار كند؟

 

ادامه مطلب |  

این روزنامه نگارتا حدود 16 سالگي در‌‌ همان زادگاهش يزد تحصيل کرد و فارسي و مقدمات عربي را آموخت. وي در‌‌ همان سنين نوجواني اشعاري عليه مديران مدرسه می نوشت.

به گزارش یزدی نیوز،درمهرماه  1318 هجري شمسي محمد فرخي يزدي، شاعر و روزنامه‌نگار آزادي‌خواه به طرز مشکوکي در زندان قصر تهران درگذشت.

ميرزا محمد متخلص به فرخي، فرزند محمد ابراهيم سمسارزاده يزدي، در سال 1267 شمسي مصادف با 1306هجري قمري، 18 سال قبل از امضاي فرمان مشروطه در شهر يزد متولد شد. او تا حدود 16 سالگي در‌‌ همان زادگاهش يزد تحصيل کرد و فارسي و مقدمات عربي را آموخت. وي در‌‌ همان سنين نوجواني اشعاري عليه مديران مدرسه مرسلين يزد که متعلق به ميسيونرهاي انگليسي بود، سرود

ادامه مطلب |  

نوشته : حسین مسرّت

     دیروز خانم شیرین سلمان از دانشکدۀ معماری و شهر سازی دانشگاه فلورانس ایتالیا به کتابخانۀ وزیری آمده بود تا در بارۀ پایان نامۀ کارشناسی ارشد خود با عنوان : « طرّاحی شهری پایدار در شهر یزد » پژوهش و بررسی کند. وی می خواست موضوع احیای منطقه ای کشاورزی را در یکی از روستاهای پیرامونی شهر یزد دنبال کند. بحث به تغیرات آب و هوایی یزد کشیده شد، زمانی که مارکوپولو نوشته بود: بین یزد و بافق، جنگل هایی بوده که در آن شکار می کرده است .زمانی که یزد، محلّه ای به نام جنگل داشته و عدّه ای در کار یوزداری بودند ، همان محلّه ای که در کتاب ها به نام فهّادان معروف است که برابرنهاده فارسی آن همان یوزداران می شود .

ادامه مطلب |  

 

نوشته : حسین مسرّت

آهن ، ماهنامۀ علمی پژوهشی و خبری ، به زبان فارسی ، زیر نظر شورای نویسندگان

     پس از پیدایش معادن گستردۀ سنگ آهن در شهرستان بافق و بنیان شرکت سهامی خاصّ سنگ آهن مرکزی ایران در شهر بافق، بنا به ضرورتی که مدیریّت و کارشناسان آن معدن تشخیص دادند ، نشریه ای دو ماهانه را به نام «آهن »، زیر نظر شورای نویسندگان به دست چاپ سپردند که شماره های اوّل و دوم آن در فروردین و اردیبهشت 1353 ش چاپ شد و پس از آن بدون وقفه تا سال پنجم ،شمارۀ 10 و11 در بهمن و اسفند 1357ش چاپ گردید.

      اعضای شورای نویسندگان نخستین دورۀ آن عبارت بودند از : اسدالله جعفر زاده، هرمز بهامین ، مرتضی صدری، خلیل راستار ، داریوش میرزاپور وارسلان قبادی. تعداد صفحات آن گوناگون بود و از 32 تا56 صفحه در شمارگان 1000 نسخه در چاپخانل وزارت اطّلاعات و جهانگردی در تهران چاپ می شد.

ادامه مطلب |  
 

همایش «زلف چلیپا» بزرگداشت روز شعر و ادب فارسی و شاعر لب دوخته فرخی یزدی در باغ موزه قصر برگزار می‌شود.

این همایش روز پنجشنبه 27 شهریور ماه 1393 روز بزرگداشت استاد محمدحسین شهریار و روز شعر و ادب فارسی با حضور شاعران، نویسندگان و علاقه‌مندان به فرهنگ و ادب ساعت 18 در سالن فرخی یزدی واقع در مجموعه فرهنگی باغ موزه قصر برگزار خواهد شد.

در این همایش ادبی میرجلال‌الدین کزازی در زمینه شعر و ادب فارسی و غلامحسین مراقبی درباره شاعران در بند در تاریخ ایران سخنرانی خواهند کرد. همچنین عبدالجبار کاکایی شاعر و ترانه‌سرا و عرفان نظر آهاری شاعر و نویسنده معاصر به شعر خوانی خواهند پرداخت.

در این مراسم خانم چهرزاد بهار فرزند ملک‌الشعرا بهار به نقل خاطراتی از پدرش خواهد پرداخت. در پایان این مراسم بند موزه یادبود فرخی یزدی در باغ موزه قصر با حضور شاعران و نویسندگان رونمایی خواهد شد. شرکت در این همایش برای علاقه مندان به شعر و ادب آزاد است.

========

ماخذ : تارنمای کتابخانه مجلس

 

 

حسین مسرّت

    آفاق ، روزنامۀ سیاسی ، اجتماعی در یزد به مدیریّت میرزا حسین خان وهّاب پور، مدیر مدرسۀ یهودیهای یزد

میرزا حسین خان وهّاب پور (قورخانه چی، آفاق) به تاریخ 1343ق، برابر 1303ش در خواست امتیاز روزنامه ای به نام «سپه» را از ادارة معارف یزد می‌نماید تا به «نشر اخبار داخله و خارجه، مقالات علمی، ادبی و تاریخی و فکاهی سیاسی با کمال بی غرضی و ترویج معارف و صنایع مفیدالعموم و اجتماعی» (بیات، ح2،ص7- 8) به صورت ماهی دوشماره اقدام نماید. امّا وزارت معارف و اوقاف و صنایع مستظرفه، ادارة کلّ معارف، موافقت با نام این نشریّه را منوط به موافقت وزارت جنگ می‌داند. هر چند میرزا حسین‌خان، مسئول قورخانة یزد بوده، امّا پس از مکاتبات زیاد که در کتاب اسناد مطبوعات( بیات ، ح2، ص 10-7) مندرج اسـت، با این نام مـوافقت نمی‌شـود و به ناچار نام آفـاق را بر می‌گـزیند که در تاریخ 15 تیر 1305 ش امتیاز آن از تصویب شورای عالی معارف می گذرد.»( صدر هاشمی ،ج1، ص211) و بعدها خود او نیز بدین نام شهره می‌گردد.

ادامه مطلب |  

 

کتاب "عقدا بزرگ شهری کوچک" رونمایی شد

گزارش تصویری؛

گروه خبر: ششمين نشست تخصصي هفتمين دوره اردكان شناسي، چهارشنبه گذشته با موضوع كتابشناسي اردكان و با حضور استاد حسين مسرت برگزار گرديد.

در اين نشست تخصصي كه در سالن اجتماعات كتابخانه آيت الله حائري اردكان برگزار شد،استاد مسرت ابتدا به بيان كلياتي پيرامون كتابشناسي و جايگاه و اهميت آن و همچنين ابعاد و زيرمجموعه هاي كتابشناسي پرداخت.

در ادامه وي به بيان مختصري از منبع شناسي و كتابشناسي اردكان در حوزه هاي تاريخ، جغرافيا،ادبيات و فرهنگ عامه، كتابها و مقالات و ... پرداخت.

مسرت با اشاره به جايگاه ويژه اردكان از لحاظ فرهنگي و تاريخي در استان يزد خواستار توجه بيشتر علاقمندان و پژوهشگران به اين مباحث شد و بر ضرورت تدوين دانشنامه اردكان تاكيد نمود.


در ادامه اين برنامه همچنين كتاب "عقدا بزرگ شهري كوچك" كه به تازگي انتشار يافته است نيز معرفي گرديد. محمد افخمي عقدا نويسنده اين كتاب در سخنان خود به بيان دلايل و علايق خود درباره تدوين اين كتاب پرداخت و با اشاره به ظرفيت هاي فراوان فرهنگي و تاريخي منطقه عقدا خواستار توجه بيشتر مسولين به اين منطقه شد.


 از نکات جالب این برنامه دیدار دو دوست قدیمی بعد از 35 سال بود. آقای افخمی در ابتدا سخن خود گفت که حدود 35 سال پیش در دبیرستان ديهيمي یزد تحصیل می کرده و دوستی داشته به نام حسین مسرت که در این سالها ارتباطي با وی نداشته است و با لهجه زیبای خود گفت که احتمالا این استاد مسرت همان حسین مسرت آن روزهاست! این مطلب از طرف استاد مسرت مورد تایید قرار گرفت و بعد از رد و بدل کردن چند نشانی کاشف به عمل آمد که حدس آقای افخمی درست است. پس از پايان يافتن نشست نيز اين دو دوست قديمي به صحبت با يكديگر پرداختند.


خاطر نشان مي شود دوره هاي اردكان شناسي كه امسال هفتمين سال برگزاري آن مي باشد به همت انجمن چارسوق كوير اردكان با حضور مشتاقان و علاقمندان در موضوعات فرهنگ، تاريخ، جغرافيا، مفاخر، فرهنگ عامه، معماري و بافت تاريخي برگزار مي گردد.

 =======

ماخذ : تارنمای سرو

 

علی فراستی*

«خشکسالی» و بحران «کمبود آب» در ایران، از مرز هشدار گذشته و اینک زمان عمل فرارسیده است. سال‌هاست مقامات دولتی و کارشناسان و شهروندان مسئول در مورد ابعاد روبه‌گسترش کمبود آب در ایران هشدار می‌دهند. آخرین خبر در مورد جیره‌بندی آب در ۱۲کلانشهر کشور بود.

خشک‌شدن پنج دریاچه، پایین‌رفتن بستر آب‌های زیرزمینی در اقصی نقاط کشور، خشک‌شدن آب زاینده‌رود و چند رودخانه دیگر، کاهش سطح ذخیره آب پشت اغلب سدهای کشور، تخلیه ۶۵درصد از روستاهای یزد در ۲۵سال گذشته، خالی‌شدن ۳۰۰ روستا در حاشیه دریاچه هامون، تامین آب پنج‌هزار و۳۰۰ روستا به ‌وسیله تانکر و گسترش کویر تنها تکرار تراژدی تلخی است که هرروز بیشتر سرزمین ما و ساکنان آن را به لبه یک فاجعه ملی و زیست‌محیطی نزدیک‌تر می‌کند.

ادامه مطلب |  
محمد صادقي

مهرنامه ،شماره ۲۰، فروردین ۱۳۹۱

دكتر محمد علي اسلامي ندوشن (متولد سال 1304) مترجم و نويسنده مشهور ايراني است كه آثار ارجمندي همچون؛ «ايران را از ياد نبريم»، «داستان داستان‌ها»، «زندگي و مرگ پهلوانان در شاهنامه»، «ايران و تنهائيش»، «هشدار روزگار»، «ايران چه حرفي براي گفتن دارد»، «راه و بي راه»، «سخن‌ها را بشنويم» و... پديد آورده و اگر درباره وي بتوان سخني گفت كه هم كوتاه باشد، هم كامل، و او را به خوبي بشناساند، سخني شايسته‌تر از سخن دكتر اصغر دادبه نمي‌توان سراغ گرفت كه وقتي در همايش جهاني «از بلخ تا قوينه» وي را براي سخنراني به جايگاه سخنرانان فرا مي‌خواند، گفت:«در معرفي استاد همين بس كه اگر در اين سال‌ها خود را فراموش كرده باشد، لحظه‌اي ايران را از ياد نبرده است»...در گفت و گويي كه پيش رو داريد، به زندگي دكتر اسلامي ندوشن پرداخته‌ام. البته وي در كتاب «روزها» كه سه جلد از آن منتشر شده (و جلد چهارم آن هم مدت‌هاست در وزارت ارشاد مانده است) به دوره‌هاي مختلف زندگي خويش پرداخته، از اين رو، من نيز پس از بازخواني «روزها» اين گفت‌وگو را انجام دادم تا از تكرار مطالب قدري كاسته شود.
ادامه مطلب |  

     عبدالعظیم پویا پژوهشگر در این نشست که در محل خانه فرهنگ ندوشن با حضور جمعی از علاقمندان تاریخ و میراث فرهنگی ندوشن برگزار شد نخست به تاریخ چند هزار ساله ندوشن پرداخت و وجود سنگواره ها و آثار معادن و کوره های ذوب فلزات در این ناحیه را از نشانه های مدنیت و یکجا نشینی در این ناحیه در هزاره های قبل از میلاد دانست.  وی سپس به قدمت راههای اصلی تجاری و نظامی مناطق مرکزی کشور در این منطقه پرداخت و راه یزد ، ندوشن ، ورزنه و اصفهان را که کاروانسرای شاه عباسی بر سر آن پدید آمده یکی از راههای مهم تاریخی قابل احیاء دانست و اشاره داشت که در دوران آل مظفر بنیانگذار این سلسله پادشاهی اولین سمت سیاسی_نظامی خود را با راهداری میبد_ندوشن آغاز کرد ، امیر مبارزالدین از راهداری و حکومت میبد و ندوشن به حکومت فارس رسید چون این راه از ندوشن به ابرکوه و نیریز و فارس راه می یافت از اهمیت فراوانی برخوردار بود. و از این رو بسیاری از بناهای فاخر ندوشن نیز در دوران آل مظفر تأسیس شدند و توسعه یافتند.

ادامه مطلب |  
نوشتن بخش دلکش زندگیه

گفتگو با سید عبدالعظیم پویا

گروه گفتگو- عاطفه ابراهیمی: میان قفسه های کتاب کتابکده رستاک منتظرش هستم. دیرتر از ساعت قرارمان، اما می آید. آرام و خوش صحبت است، سید عبدالعظیم پویا، نویسنده و پژوهشگر. به نظرم می رسد اگر بخواهم همه سوالاتم را بپرسم تا صبح فردا وقت لازم دارم به همین دلیل سعی می کنم الویت بندی کنم. آنچه در زیر می خوانید حاصل گفتگوی یک ساعته ما با سید عبدالعظیم پویاست. مردی از دیار خشت های خاطره انگیز و سفال های چشم نواز. مردی که عاشق زادگاهش است و به گمانم با نوشته هایش می تواند " وطنش را همچون بنفشه با خود ببرد هر کجا که خواست"

ادامه مطلب |  


      ميراث مكتوب - حسن بن شهاب الدین حسین بن تاج الدین معروف به ابن شهاب یزدی (793 ـ پس از 858 ق) شاعر، مورخ و منجم قرن نهم هجری دارای آثاری مانند جامع التواریخ، رزمنامه و دیوان اشعار فردی گمنام است. با این که بخشی از کتاب دیگر او با نام جامع التواریخ منتشر شده، ولی زندگی او در گمنامی قرار دارد. در سال 1324 استاد برجسته، دکتر مهدی بیانی رساله دکتری خود را درباره شرح احوال و زندگانی ابن شهاب وی با عنوان «تحقیق در احوال و آثار ابن شهاب منجم یزدی» نوشته است. این کتاب را جناب نادر مطلی کاشانی از خانواده دکتر بیانی گرفته و با حمایت و پشتیبانی آقای حسین بشارت در ضمن مجموعه «گنجینه حسین بشارت برای پژوهش در تاریخ و فرهنگ یزد» گنجانده و منتشر شده است.

ادامه مطلب |  

 

       بنا بر نوشتۀ جعفر بن محمد بن حسن جعفری در« تاریخ یزد» ، کهن ترین کتاب برجای مانده دربارۀ تاریخ یزد  ، ذیل گزارش فرمانوایی پادشاهان ساسانی: « بعد از بهرام ، مملکت به یزد جرد بن بهرام رسید و پادشاه ذی شوکت بود و عرب و عجم در فرمان او بود و طوف مملکت خود می کرد . چون به کثه رسید ، آب و هوای کثه وی را موافق آمد .گفت: نذر کردم که این مقام شهری سازم به نام یزدان. و بنّایان ممالک را جمع کردند و منجّمان ، به طالع سنبله ، یزد را بساختند» ( ص139)

      بنابر شیوۀ متون کهن و تاریخی ، جعفری ، نشانی از ماخذ خود در این باره نمی دهد. امّا آنچه روشن است اینکه او از متنی کهن آن را برگرفته و در کتاب خود به گواه آورده است.

    ما نیز به ارجمندی این سخن، روز بنیان یزد را به همۀ همشهریان خود تبریک می گوییم.